Prowadzę działalność w formie Oddziału przedsiębiorcy zagranicznego, który rozważa likwidację Oddziału i utworzenie nowej spółki prawa handlowego. Czy w przypadku umów leasingu (leasing operacyjny) korzystniej będzie zawrzeć tzw. umowy cesji, czy też zawrzeć nowe umowy leasingu, aby przenieść środki transportu z Oddziału do nowej spółki. Jakie są skutki podatkowe takich działań.

Na wstępie należy zauważyć, iż przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w obowiązującym brzmieniu nie regulują wprost podatkowych skutków zmiany stron umowy leasingu. Unormowania zawarte w art. 17a-17l ww. ustawy określają jedynie skutki podatkowe rozporządzania przedmiotem leasingu występujące w trakcie trwania umowy oraz po upływie podstawowego okresu umowy. W przypadku takich transakcji wystąpi zatem ryzyko podatkowe.

W przypadku cesji nowy Korzystający zobowiązany będzie do niezależnego spełnienia warunków, o których mowa w art. 17b u.p.d.o.p. dla kwalifikacji leasingu operacyjnego. Jak czytamy bowiem w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2009r., sygn. IPPB3/423-356/09-2/GJ: „Umowa leasingu w chwili przystąpienia do niej nowego korzystającego, aby mogła w stosunku do niego wywierać skutki podatkowe w postaci uprawnienia zaliczenia opłat leasingowych do kosztów podatkowych, musi dalej trwać co najmniej przez okres stanowiący 40% normatywnego okresu amortyzacji oraz suma ustalonych w niej opłat, pomniejszona o należny podatek od towarów i usług, odpowiada co najmniej wartości początkowej środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych”. Stan faktyczny rozstrzygany w ww. interpretacji dotyczył umowy cesji.

W tym miejscu nadmieniamy, iż stanowisko organów podatkowych nie wymaga, aby umowa w rzeczywistości trwała przez 24 miesiące (dopuszcza się jej wcześniejsze rozwiązanie), jednak w momencie jej zawarcia powinna spełniać ten warunek. Zgodne jest stanowisko, iż nawet wcześniejsze rozwiązanie umowy przed upływem okresu normatywnego nie skutkuje brakiem prawa do zaliczenia opłat leasingowych do kosztów podatkowych. Przykładowo w postanowieniu z 1 czerwca 2007r. sygn 1424/2140/423/2/2007, Naczelnik I US w Radomiu orzekł: „Okoliczność, iż umowa leasingowa została zakończona przed upływem podstawowego okresu umowy, nie powoduje, iż dotychczas dokonane opłaty powinny być uznane za wydatki niestanowiące kosztów uzyskania przychodów”.

Największe ryzyko wiąże się jednak z niespełnieniem warunku, o którym mowa w art. 17b ust. 1 pkt 2. W przypadku cesji suma pozostałych opłat leasingowych wraz z ceną wykupu również powinna być bowiem większa niż wartość początkowa przedmiotu leasingu. Ten warunek trudno jednak spełnić, zwłaszcza w przypadku zaawansowanych umów.

Brak możliwości uznania umowy za leasing operacyjny dla celów podatkowych w odniesieniu do przejętego na podstawie ww. cesji środka transportu spowoduje konieczność zastosowania ogólnych zasad wynikających z art. 15 ust. 1 u.p.do.p. w powiązaniu z art. 17l ww. ustawy, w myśl którego do opodatkowania stron umowy zawartej na czas nieoznaczony lub na czas oznaczony, lecz niespełniającej warunków, określonych między innymi w art. 17b ust. 1 pkt 2, stosuje się przepisy, o których mowa w art. 12 – 16, właściwe dla umów najmu i dzierżawy. Wówczas w celu ustalenia wysokości kosztów uzyskania przychodów związanych z eksploatacją samochodu osobowego przejętego w wyniku cesji umowy leasingu Spółka, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 51 i ust. 5 ww. ustawy, będzie obowiązana prowadzić ewidencję przebiegu pojazdu. Potwierdza to m.in. stanowisko wyrażone w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 22 grudnia 2009r., sygn. IBPBI/2/423-1111/09/AP.

Z uwagi na powyższe ryzyko podatkowe może się zatem okazać, iż korzystniej będzie rozwiązać dotychczasowe umowy i zawrzeć umowy przez nowy podmiot na nowych warunkach.

Hanna Kozłowska - biegły rewident, doradca podatkowy

KDA Kancelaria Doradców i Audytorów